Sedat Peker: Eşkıyanın Kahramana Mitik Dönüşümü - Böyle Buyurdu Kültür - Prof. Nevzat Kaya - B11

Hocam merhaba tekrar.

Merhaba.

Efeydir görüşemedik, nasılsınız?

İyiyim, teşekkürler. Sizler nasılsınız?

Bomba gibiyiz. Bugünkü konumuz eşkıyanın kahramanlaşma süreci.

Hocam eşkıya nedir?

Eşkıya çok ilginç bir figürdür.

Eşkıya eğer ilgili devlet kurumlarıyla, tırnak içinde söylüyorum bütün bunları, halkın çoğunluğu uyum içerisindeyse eşkıya hem devlet hem kurum tarafından ötekileştirilir.

Bu devletle halkın birlikteliği, harmonisi genelde yükseliş dönemlerine tekabül eder.

Yani klasisist dönemlere tekabül eder.

Büyük zenginlik, keşif, bilimsel icatlar dönemlerine tekabül eder ve halka anında inmesini temsil eder değil mi?

Robin Hood eşkıya mıdır mesela hocam?

Şimdi Robin Hood tırnak içinde eşkıya'dır ama bambaşka bir konotasyonla eşkıya'dır.

Şöyle ki orada Robin Hood'da yönetilenlerle yönetenler arasında çok bariz bir uçurum var.

Bir bir bir bir fark var.

Yani örtüşme yok.

Kongreans deriz biz.

Dolayısıyla halk ya da o kavim devletin ötekileştirdiği eşkıya ile ne yapar?

Örtüşme yok.

Kendisini özdeş tutar değil mi?

O da bizden birisidir de.

Dolayısıyla mitik açıdan eşkıya ne anlama geliyor?

Halk babacıyken devletle birlikte eşkiyayı ötekileştiriyor.

Halk devletçi değilken devlete güvenmediği zamanlar eşkiya ile birlikte modası geçmiş ve yaşlanmış ve kötücülleşmiş bunamış devlet babaya karşı çıkıyor.

Onunla bir koalisyona giriyor değil mi?

Şimdi bugün bizim ülkemizde bu durumun benzeri yaşanıyor ya 21. yüzyılda bu normal mi hala ya?

Tabii ki hiç normal değil yani kültür tarihi açısından bütün bu kadim destanların, mitlerin, aventürlerin elementleri olan işte eşkıya, devlet, insanlara kötü davranan devlet, eşkıya onları koruyor vesaire.

Bunların çoktan geçmiş olması gerekiyordu ama işte burada çok çarpıcı bir motif var.

Sedat Peker örneğinde olduğu gibi her pazar günü insanların onu merakla beklemesi neyi gösteriyor biliyor musunuz?

Kültürel bağlamda her şeyin nasıl çivisinin çıktığının göstergesi.

Her şey birbirine karışmış.

Yani biz 21. yüzyılda neyi yaşıyoruz?

Destan gibi bir şey yaşıyoruz değil mi?

Bir zümre var sürekli başkalarına ait olan bir şeylere çöküyorlar.

Kahraman da kahramana evrilen eşkıya da ne yapıyor?

Bütün bunların kim tarafından nasıl işin en ilginç tarafı son model teknolojik vasıtalarla insanlara bunu ne yapıyor belirtiyor değil mi?

YouTube'da mesela Sedat Peker'in bu kadar seyredilmesi anında yani 7 milyon oluyor.

Trending Topping oluyor.

İnanılır gibi değil.

100 milyon kişi seyretmiş şimdiye kadar.

Tabii ki statistiki açıdan çok tatsız bir belgedir, bilgidir.

Neden tatsız bir belgedir, bilgidir?

O 100 milyonluk sayılar neyi gösteriyor?

Aynen Hamlet'te başlar ya Hamlet tragediyası.

Danimarka devletinde bir şeyler çürüyor.

Bir şeyler yolunda gitmiyor.

O kötü hissiyattan kaynaklanıyor.

İnsanlar kendilerini kendi ülkelerinde kendi resmi kurumlarıyla bir arada iyi hissetmiyorlar.

Onlar tarafından kendilerini anlaşılmış hissetmiyorlar.

Ne açılıyor?