CANLI YAYIN - Ax-3 Dünya'ya döndü! Türkiye'nin ilk astronotu evine geliyor.

Herkese merhaba. Bugün Aksiyon 3 görevinin artık son saatlerine girmiş durumdayız. Yaklaşık 3 hafta önce başladı Dilek Olay. Bu yayınlarımızı da biz de sizlere aktardık.

Türkiye'nin ilk astronotu Alper Gezer Avcı'nın da içinde bulunduğu Aksiyon 3 görevi hem fırlatmadaki ertelemeler hem de geri dönüş yolundaki ertelemeler ve uzatmalarla birlikte yüzdük yüzdük kuyruğuna geldik.

Dilek Olay 435 saat 18 gün ve dünyanın çevresinde yapılan toplam 288 tur var şu anda arkalarında. 7.6 milyon mil yani yaklaşık 12.5 milyon kilometreye yakın bir yolculuk yapılmış.

Dünya standartlarında böylesine kısa bir sürede, böylesine uzun bir yolculuğun yapılabilmesi tabii ki düşünülemez.

O yüzden her zaman söylediğimiz gibi bu çok önemli bir uzay göreviydi ve bu uzay görevinin Türkiye için çok daha büyük bir önemi vardı.

Birazdan çok değerli konuklarımız ve yayıncı arkadaşlarımla birlikte sizlere başlayacak olan resmi yayını da aktaracağız.

Bugün Türkiye saatiyle, evet Cengiz geldi, hoş geldin Cengiz.

Merhabalar herkese merhabalar. Hoş buldum Barış.

Evet çok heyecanlıyız. Biraz sonra saat Türkiye saatiyle saat 16.30'da tam olarak okyanusa iniş bekleniyor.

Florida, Daytona Beach kıyılarına iniş yapacaklar paraşütlerle.

Şimdi birazdan uzmanlarımız ve konuklarımız da olacak dediğim gibi bu iniş süreciyle ilgili bize çok değerli bilgiler aktaracaklar.

Cengiz sen neler söyleyeceksin bu görevle ilgili?

Kesinlikle öyle. Birazdan hiç ayrılmasınlar.

Bütün merak ettikleri soruları cevaplayacağımız bir yayın olacak.

Biz tabii ki bazılarını cevaplayamayacağız ama uzmanlar, alanında uzman arkadaşlarımız, hocalarımız gelip cevaplayacaklar.

Çok heyecanlıyız, çok mutluyuz.

Çünkü fırlatma tabii ki çok önemli bir olaydı ama bu tarihi olaylar silsilesinin son aşamasındayız aslında.

Böyle bakmak lazım.

Bu son aşamayla bu görev belki sonlanacak ama bizim için yeni bir çağ açılmış olacak diyebiliriz.

Bu açılışın son aşaması gibi düşünebiliriz bunu. Bir başlangıcın sonu gibi. Çok önemliydi bu. Hangi açıdan önemliydi? Şöyle bakmak lazım. Uzayı hep merak ettik nesiller boyu. Mustafa Kemal Atatürk'ten beri zaten bir tür görev adettik bunu. İstikbal göklerdedir dedik.

Ama hep konuşmak da olmuyor.

Bazen böyle Paris'i size ne kadar anlatsam oraya gitmeden anlayamazsınız ya.

Bu bir deneyimdir.

İnsan deneyim makinesidir.

Biz de bir nesil olarak, bir millet olarak ilk defa uzayı deneyimledik.

Alper Gezeravcı aracılığı da.

Bakalım sağ salim gelsin.

Ondan dinleyeceğimiz çok şey var.

Ben yayına yeni katılan arkadaşlarımız için bir neyi bekleyecekler?

Ondan çok kısaca bir söz edeyim. Dediğim gibi yaklaşık 20 dakika kadar sonra Axiom Space'in ve Space X'in ortak yayını, resmi yayını başlayacak. Biz bir yandan size o yayını aktaracağız. O yayın başladıktan yaklaşık bir saat kadar sonra da yani Türkiye saatiyle 16.30 civarında yere iniş, yere değil de okyanusa iniş gerçekleşecek, paraşütlerle inecekler.

Ondan önce ama bir atmosfere giriş aşaması var ki çok riskli ve aynı zamanda hani heyecanlı da bir süreç onları göreceğiz indikten yani Türkiye saatiyle 16.30'dan sonra da bir 45 dakika bir saat sonra o kapsül yakalanacak okyanustan bir gemiye aktarılacak ve onun içerisinden çıkarılışlarını göreceğiz.

Şimdi hazır bu giriş aşamasından söz etmişken konuklarımızdan birini ben davet etmek istiyorum.

Işıl Şakraker, Dr. Işıl Şakraker, Özmen burada.

German Aerospace Center, DLR'da çalışıyor kendisi. Hoş geldiniz hocam.

Hoş bulduk. Teşekkür ederim.

Şimdi siz aero termodinamik uydular ve uzay sürdürülebilirliği üzerine çalışıyorsunuz değil mi?

Evet, benim doktora konum falan hep bu atmosfere giriş aşamasıyla ilgiliydi.

O zamanlar nasıl işte yükleri veya insanları güvenli bir şekilde aşağıya indiririz diye çalışıyorduk.

Şimdi işler biraz değişti, uyduları nasıl atmosfere giriş sırasında tamamen yakarak yok edebiliriz diye daha çok çalışıyorum.

Ama ikisi bir arada.

Aynı şekilde işte Mars'ın da atmosferi olduğu için Mars'a giriş sistemleri konusunda da devam ediyorum.

Evet. Şimdi birazdan neler olacak? Şu anda hala uzaydalar. Dünya atmosferine giriş yapmadılar. Bu konuda size bilgi verebilir misiniz?

Birazdan aslında çok çılgın şeyler olacak. Benim için aslında bu görevlerin en heyecanlı kısmı bu.

Çünkü yani tabii kendi konum olduğu için de birazcık ama aynı zamanda bir uzay görevinin en riskli kısmı diyebiliriz aslında.

Çünkü şöyle bir şey işte Uluslararası Uzay İstasyonu'ndan koptunuz yavaş yavaş kapsül aşağı doğru iniyor.

Boşluk diyemeyiz belki ama çok çok az partikül sayısının olduğu atmosferin katmanlarından bahsediyoruz.

Yaklaşık böyle 120 kilometrelere falan ulaştıktan sonra aslında atmosfer yoğunlaşmaya başlıyor.

Ve bu kapsül içeri girerken 120 kilometredeki hızınız saniyede 7,5 kilometre civarında.

Dolayısıyla yoğunlaşan atmosfere girmeye başladığınız zaman buradaki partiküllerin artık sizi yani oradaki bir gaz molekülünün yerine koyun kendinizi üzerinize çok büyük hızda bir kapsül geliyor ve oradan kaçacak bir zamanınız olmuyor.

Bu sebeple orada bir şok dalgası oluşmaya başlıyor. Belki birazdan anlatırım bunun sebebini çünkü genelde bu ısınmanın sürtünmeyle olduğu gibi bir yanlış algı var. Bu değil doğru değil.