TÜRK KÜLTÜRÜ VE MİTOLOJİSİ: Avrasya Kaya Resimlerinde [Konuk: Halil Can Akgün]

Zuh Saray diye bir yer var.

Orada mesela hayvan boynuzlarıyla

tarım aleti

yapıp yani iki uçlu

tarım aleti yapıp toprağı

çapalamaya

Zuh Saray diye hatırlıyorum.

Tam şu an telaffuzu demedim ama

çapalamaya çalışan insanlar var.

Üstlerinde büyük postlar var.

Bu postlarla birlikte

tarım yaptıklarını biliyoruz.

Orada bu hayvan boynuzu

çürüyebilen bir şey.

Bunlara ulaşmak zor ama çizimler de böyle.

Yani birileri toprağa iki ucu olan, iki sivri ucu olan bir şeyi vuruyor ve çekiyor.

Sonrasında Altayların birazcık daha kuzey bölgelerinde at arabası değil de öküz arabası var.

Yani at arabası dediğim bir şey farklı, öküz arabası dediğim bir şey farklı.

Çünkü öne doğru üçgen çizip öndeki öküz onu çekiyor.

Arkada da ağırlık bastırılmış.

Üstünde o ağırlık şeyini görebiliyorsunuz.

Kaya çizilmiş.

Kaya resimleri var. Arabanın üstüne kayayı koymuşlar ki arabanın altındaki şeyler kazık gibi şeyler toprağa batabilsin. Öküz de onu çekiyor mesela. Bunu yapıyorlar. Sonra elinde bir korba gibi bir şeyle bir şey saçarken çizilmiş insan. Ama bunlar birazcık daha darı tarımını sanki yani basit tarım aslında bildiğimiz anlamda tarım da değil.

Mevsimlik işlerine yarayacak kadar.

Çünkü yaylak ve kışlak hayatında yaşıyor bu insanlar.

Bunlarla ilgili çizimler var.

Örneğin boyar çizimleri var.

Boyar çizimleri muazzamdır.

Ayrıca bir özelliği de vardır boyar çizimlerinde.

Hun kazanları vardır.

Mesela boyar çizimlerinde biz çadırları görebiliyoruz.

Bir çadırın nasıl göründüğünü.

Farklı çadır tipleri var.

Ahşap formda çadırlar var.

Mesela iskele tipi dediğimiz.

Yani o yan yana üst üste dizilmiş.

Ben sana resmi göndermiştim.

Onları birazdan yansıtacağız.

Tık tık tık üstte sırıklar şeklinde dizilmiş ahşap formda çadırlar var.

Bunlar büyük olasılıkla şey çadırlar.

Hayvanların tutulduğu, malzemelerin tutulduğu aslında yapılar, ahşap yapılar.

Bir de çadırlar var.

Arkada farklı tip de çadırlar da var ama.

Bazılarının uçlarından atıyorum dumanlar tutuyor mesela.

Ocağı tutmak deyimine buradan hemen gönderme yapalım.

bazı çadırlardan dumanın

tüttüğünü de görebiliyoruz. Seyisler var.

Obanın bir bölgesinde hayvanlarla

uğraşıyor. Hayvanları

çekiyor falan örneğin